سرطان ریه یک بیماری خطرناک است که در آن سلولهای سرطانی در بافت ریه شروع به رشد و تقسیم بیرویه میکنند و توانایی تنفس فرد را کاهش میدهند. این بیماری میتواند به سایر اعضای بدن هم منتقل شود و مرگ و میر زیادی را به همراه داشته باشد. علت اصلی این بیماری مصرف دخانیات است، اما عوامل دیگری مانند ژنتیک، آلودگی هوا، آزبست و گاز رادون نیز میتوانند نقش داشته باشند.
همانطور که میدانید ریه یا شش، در قفسه سینه قرار دارد و در طی تنفس، اکسیژن را جذب و دی اکسید کربن را دفع میکند و در سرطان ریه اختلال در رشد سلولهای بافت ریه است، که باعث کاهش توانایی تنفسی فرد میشود. در چرخه طبیعی سلولی، سلولها در زمان معینی تقسیم میشوند و با گذر از زمان، به سلولهای جدید تبدیل میشوند تا عملکرد بدن به درستی ادامه پیدا کند. اما در سرطان ریه، سلولها از شرایط طبیعی خود خارج شده و به جای از بین رفتن، به تکثیر ادامه میدهند. این نقض در چرخه رشد سلولی به سرعت منجر به ایجاد تومور ریوی میشود. این تومور ممکن است خوش خیم باشد، اما گاهی نیز خطرناک بوده و به بافتهای اطراف و حتی مناطق دوردست سرایت میکند.
انواع سرطان ریه
سرطان ریه دو نوع اصلی دارد: سرطان ریه سلول کوچک (SCLC) و سرطان ریه سلول غیر کوچک (NSCLC)، که با توجه به شمایل و ظاهر سلولهای زیر میکروسکوپ تشخیص داده میشوند. عواملی نظیر سیگار کشیدن، تعریض به دود سیگار، آلودگی هوا، و تماس با مواد شیمیایی و سموم، خطر ابتلا به این نوع سرطان را افزایش میدهند.
عموماً بدن کنترل و تعادل رشد سلولها را حفظ میکند. سلولها در مراحل مختلف چرخه زندگی خود میمیرند تا از رشد غیرطبیعی جلوگیری شود. سرطان با اختلال در سیستم تنظیم و تعادل رشد سلولی، به تکثیر و تقسیم نامناسب سلولها منجر میشود و تومور نامیده میشود. در سرطان ریه، این الگوی رشد زیاد سلولی در ریهها ظاهر میشود.
علائم سرطان ریه
علائم سرطان ریه ممکن است در مراحل اولیه ظاهر نشوند، اما با پیشرفت بیماری میتوانند شامل سرفه (گاهی با خلط خونی)، کاهش وزن، تنگی نفس، درد قفسه سینه، تب و تعریق شبانه باشند.
انواع سرطان ریه بر اساس ساختار بافتی تومور
سرطان ریه بر اساس ساختار بافتی تومور به دستههای مختلفی تقسیم میشود، که شامل:
- آدنوکارسینوم
- کارسینوم آدنوسکواموس
- کارسینوم عصبی غدد درون ریز
- هایپرپلازی ریوی ایدیوپاتیک منتشر
- سرطان سلول دوکی
- سرطان سلول بزرگ
- کارسینوم سلول کوچک
- کارسینوم سلول سنگفرشی
علائم پارانئوپلاستیک سرطان ریه
علائم ناشی از تولید مواد شبه هورمون توسط سلولهای تومور، که اغلب در همراهی با سرطان ریه ظاهر میشود، به سندرم پارانئوپلاستیک معروف است. این سندرم معمولاً با سرطان سلول کوچک ریه (SCLC) مرتبط است، اما ممکن است در هر نوع تومور دیگری نیز رخ دهد. یکی از شایعترین سندرمهای پارانئوپلاستیک در ارتباط با SCLC، تولید هورمون آدرنوکورتیکوتروپین (ACTH) توسط سلولهای سرطانی است که باعث افزایش بیش از حد هورمون کورتیزول توسط غده فوق کلیه میشود (سندرم کوشینگ).
در NSCLC، شایعترین سندرم پارانئوپلاستیک مرتبط با تولید مادهای شبیه به هورمون پاراتیروئید است که به افزایش سطح کلسیم در جریان خون منجر میشود. علائم کلی این سندرم شامل ضعف عضلات، حالت تهوع، استفراغ، احتباس مایعات، افزایش فشار خون، افزایش قند خون، گیجی، تشنج و حتی کما میشوند.
روشهای تشخیص و درمان سرطان ریه
تشخیص این بیماری با انجام آزمایشهای تصویربرداری مانند رادیوگرافی و سیتی اسکن و بافت برداری از ریه امکان پذیر است. درمان این بیماری به نوع و مرحلهی سرطان، وضعیت سلامتی فرد و پاسخ به درمانهای قبلی بستگی دارد. روشهای درمانی شامل جراحی، شیمیدرمانی، پرتو درمانی، درمانهای هدفمند و ایمونوتراپی هستند.
متأسفانه، این بیماری درمان قطعی ندارد و طول عمر بیماران بسیار متغیر است. به طور میانگین، فقط ۱۵ درصد از بیماران پنج سال بعد از تشخیص بیماری زنده میمانند. بنابراین، پیشگیری از این بیماری بسیار مهم است. ترک سیگار، اجتناب از دود سیگار دیگران، کاهش حضور هنگام آلودگی هوا و گاز رادون و انجام غربالگریهای منظم برای افراد در خطر از راههای پیشگیری از این بیماری هستند.
درمان بقایای سرطان ریه
بقایای سرطان ریه به معنای باقی ماندن تودههای سرطانی در ریه پس از درمان است. این بقایا ممکن است باعث ایجاد علائمی شوند که شبیه به علائم سرطان ریه اولیه هستند. درمان بقایای سرطان ریه بستگی به نوع، مرحله، محل و اندازه تودههای سرطانی دارد. روشهای درمانی ممکن است شامل جراحی، شیمیدرمانی، پرتو درمانی، درمانهای هدفمند و ایمونوتراپی باشند. برخی از این علائم عبارتند از:
- سرفهای که بهتر نمیشود یا حتی بدتر میشود (۵۰ تا ۷۵٪ موارد)
- سرفه همراه با خون یا خلط قرمز رنگ (هموپتزی)
- درد قفسه سینه یا تنفس دردناک
- تنگی نفس با انجام فعالیتهای معمول (تا ۴۰٪ موارد)
- خلط خونی (تا ۳۴٪)
- کاهش اشتها
- کاهش وزن ناخواسته (تا ۳۰٪)
- خستگی یا احساس ضعف غیرعادی
- خشونت صدا یا خس خس سینه
- عفونتهای مکرر قفسه سینه؛ مثل برونشیت یا پنومونی
- تورم غدد لنفاوی سینه
اگر شما یا کسی که میشناسید این علائم را دارد، بهتر است به پزشک مراجعه کنید و برای انجام آزمایشهای تشخیصی از جمله رادیوگرافی، سیتی اسکن، پت اسکن، برونکوسکوپی و بافت برداری اقدام کنید.
متأسفانه، بقایای سرطان ریه میتوانند باعث کاهش شانس زنده ماندن بیماران شوند. به طور میانگین، فقط ۱۰ درصد از بیماران با بقایای سرطان ریه پنج سال بعد از درمان زنده میمانند. بنابراین، پیگیری منظم و انجام آزمایشهای مرتب برای شناسایی و درمان سریع بقایای سرطان ریه بسیار مهم است.
معرفی بهترین دکتر سرطان ریه در سراسر ایران
پزشکان سرطان ریه با دانش و مهارت حرفهای خود به تشخیص و درمان بیماران سرطانی میپردازند و همواره به دنبال روشهایی هستند که هرچه زودتر و اثرگذارتر این بیماری را معالجه کنند. در ادامه این بخش به معرفی دکتر سرطان ریه در سراسر کشور خواهیم پرداخت.
1. دکتر محسن تواضع
دکتر تواضع دارای مدرک فوق تخصص خون و سرطان بزرگسالان (هماتولوژی آنکولوژی بزرگسالان) در شهر شیراز است. تشخیص بدخیمی و تزریق شیمی درمانی و ایمونوتراپی و تشخیص و درمان بیماریهای خونی و طب داخلی توسط این پزشک قابل انجام است.
آدرس: شیراز، میدان نمازی، خیابان ملاصدرا، کوچه 1، مجتمع پزشکی اهورا، طبقه دوم
شماره تلفن: 09057153366
2. دکتر کامران مشفقی
دکتر مشفقی دارای مدرک فوق تخصص خون و سرطان بزرگسالان (هماتولوژی آنکولوژی بزرگسالان) در شهر اصفهان است. این پزشک انواع بیماریهای خونی و سرطان را درمان کرده و در صورت لزوم برای بیماران روشهای درمانی مانند شیمی درمانی، پرتو درمانی و… را تجویز مینماید.
آدرس: اصفهان، خیابان شمس آبادی جنب بسیج، مجتمع پزشکی الا، طبقه اول، واحد ۱۰۶
شماره تلفن: 03132207947
3. دکتر محمد شکوری
دکتر شکوری دارای مدرک فوق تخصص خون و سرطان بزرگسالان (هماتولوژی آنکولوژی بزرگسالان) در شهر تهران است.
آدرس: تهران، خیابان دستگردی، بین جردن و ولیعصر، پلاک 283، طبقه 6،کلینیک ظفر آریا
شماره تلفن: 02188881045
4. دکتر سید فرشاد سید طاهر
دکتر سید طاهر دارای مدرک فوق تخصص خون و سرطان بزرگسالان (هماتولوژی آنکولوژی بزرگسالان) در شهر کرج است. فوق تخصص بیماری خون، سرطانهای بزرگسالان و پیوند مغز استخوان و شیمی درمانی همگی در حیطه فعالیت این پزشک است.
آدرس: کرج، طالقانی جنوبی، نرسیده به میدان هفت تیر، لاله 5، ساختمان پزشکان پاسارگاد، طبقه 1، واحد 103
شماره تلفن: 09397538924
5. دکتر یزدان ظفری
دکتر ظفری دارای مدرک فوق تخصص خون و سرطان بزرگسالان (هماتولوژی آنکولوژی بزرگسالان) در شهر قزوین است.
آدرس: قزوین، قزوین سه راه خیام، بالای پاساژ علوی، طبقه 2
شماره تلفن: 02833231685
6. دکتر صفا نجار نجفی
دکتر نجار نجفی دارای مدرک فوق تخصص خون و سرطان بزرگسالان (هماتولوژی آنکولوژی بزرگسالان) در شهر تهران است.
آدرس: تهران، میدان فاطمی (میدان جهاد) ، نبش خیابان چهلستون ، بیمارستان شهرام
شماره تلفن: 02157902000
7. دکتر حسنعلی واحدیان اردکانی
دکتر اردکانی فوق تخصص خون و سرطان بزرگسالان (هماتولوژی آنکولوژی بزرگسالان) در شهر یزد است.
آدرس: یزد، خیابان کاشانی، جنب سینما ایران، کوچه شهید پسته ای، پلاک 116
شماره تلفن: 03536331615
8. دکتر شهریار فرداد
دکتر فرداد دارای مدرک فوق تخصص خون و سرطان بزرگسالان (هماتولوژی آنکولوژی بزرگسالان) در شهر اصفهان است.
آدرس: اصفهان، خیابان حکیم نظامی، ابتدای محتشم کاشانی، ساختمان پزشکان معین، طبقه 4، واحد 7
شماره تلفن: 03136252864
9. دکتر عفت ایرانی جم
دکتر ایرانی جم فوق تخصص خون و سرطان بزرگسالان (هماتولوژی آنکولوژی بزرگسالان) در شهر اردبیل است.
آدرس: اردبیل، روبروی استانداری، اول کوچه عارف، پلاک 26، کلینیک شیمی درمانی دکتر عفت ایرانی جم
شماره تلفن: 04533249020
10. دکتر عاطفه رضایی
دکتر رضایی فوق تخصص خون و سرطان بزرگسالان (هماتولوژی آنکولوژی بزرگسالان) در شهر اهواز است.
آدرس: اهواز، بیمارستان شفا، کلینیک هماتولوژی و انکولوژی
شماره تلفن: 06133743281
کلام آخر
سرطان ریه یکی از چالشهای بزرگ سلامت جهان میباشد که تأثیر زیادی بر زندگی افراد دارد. از روند تشخیص و درمانهای پیشرفته گرفته تا نقش فاکتورهای محیطی و ژنتیک، مفهومی گسترده از این بیماری پیچیده را برای ما روشن میسازد. با افزایش آگاهی، تحقیقات مستمر و توسعه روشهای جدید، امیدواریم که در آینده نزدیک، ابزارهای بهتری برای پیشگیری، تشخیص زودهنگام و درمان مؤثرتر این بیماری مهم فراهم شود. اما به یاد داشته باشیم که آگاهی عمومی، حمایت مداوم و پژوهشهای پیشرو اساسی برای مقابله با این چالش بزرگ اساسی هستند.
